Skutki rozwodu
Skutki wyroku rozwodowego są następujące:
Prawo do zawarcia nowego małżeństwa
Po orzeczeniu rozwodu można zawrzeć nowe małżeństwo.
Rozdzielność majątkowa
Powstaje rozdzielność majątkowa między małżonkami. Od chwili rozwodu każdy z małżonków nabywa wyłącznie majątek osobisty. Majątek wspólny z okresu przed rozwodem może zostać podzielony (umownie lub sądownie).
Wyłączenie od dziedziczenia
Małżonkowie nie dziedziczą po sobie (chyba że na podstawie testamentu).
Brak domniemania pochodzenia dziecka
Nie obowiązuje domniemanie, że dziecko pochodzi z małżeństwa, jeśli urodziło się po upływie 300 dni od orzeczenia rozwodu.
Alimenty między małżonkami
W przypadkach określonych przez prawo między małżonkami po rozwodzie powstaje obowiązek alimentacyjny (nieograniczony w czasie).
Po pierwsze, małżonek rozwiedziony, który nie został uznany za winnego rozkładu pożycia i znajduje się w niedostatku, może żądać od byłego małżonka środków utrzymania odpowiadających jego usprawiedliwionym potrzebom oraz możliwościom zarobkowym i majątkowym zobowiązanego.
Po drugie, jeśli jeden z małżonków został uznany za winnego rozkładu pożycia, a rozwód pociąga za sobą istotne pogorszenie sytuacji małżonka niewinnego, sąd na żądanie tego małżonka może orzec, że zobowiązany powinien przyczyniać się do zaspokajania usprawiedliwionych potrzeb małżonka niewinnego, nawet jeśli nie znajduje się on w niedostatku.
Alimenty na dzieci
Sąd orzeka, w jakiej wysokości każdy z małżonków jest obowiązany ponosić koszty utrzymania i wychowania dziecka. W praktyce oznacza to, że jeden z małżonków jest zobowiązany płacić alimenty na rzecz drugiego, przy którym pozostają dzieci.
Władza rodzicielska
Sąd orzeka o władzy rodzicielskiej nad wspólnym małoletnim dzieckiem obojga małżonków. Może np. powierzyć wykonywanie władzy jednemu z rodziców, ograniczając władzę drugiego do określonych obowiązków i uprawnień względem osoby dziecka. Sąd uwzględnia pisemne porozumienie małżonków o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywania kontaktów z dzieckiem po rozwodzie, jeśli jest zgodne z dobrem dziecka.
Kontakty
Sąd ustala, z kim dziecko będzie przebywać po rozwodzie, a w braku porozumienia rodziców ustala kontakty z dzieckiem drugiego rodzica. Za zgodą obojga rodziców sąd może orzec o opiece naprzemiennej lub nie wydawać rozstrzygnięć w sprawie kontaktów.
Wspólne mieszkanie małżonków
Jeśli małżonkowie zajmują wspólne mieszkanie, sąd orzeka w wyroku rozwodowym o sposobie korzystania z niego przez czas wspólnego zamieszkiwania rozwiedzionych małżonków. W wyjątkowych przypadkach, gdy jeden z małżonków rażąco nagannie postępuje, sąd może na żądanie drugiego orzec jego eksmisję. Na zgodny wniosek stron sąd może też orzec o podziale wspólnego mieszkania lub przyznaniu go jednemu z małżonków, jeśli drugi wyrazi zgodę na jego opuszczenie bez dostarczenia lokalu zamiennego, o ile jest to możliwe.
Podział majątku
Na wniosek jednego z małżonków sąd może w wyroku rozwodowym dokonać podziału majątku wspólnego, jeżeli nie spowoduje to nadmiernej zwłoki w postępowaniu.
Różnice między skutkami rozwodu a separacji
Podstawowa różnica polega na tym, że po rozwodzie można zawrzeć nowe małżeństwo, a po separacji – nie. Separację można natomiast znieść, przywracając „stare” małżeństwo. Po rozwodzie można powrócić do poprzedniego nazwiska, po separacji – nie. Okres płacenia alimentów na rzecz drugiego małżonka po rozwodzie jest w niektórych przypadkach ograniczony do 5 lat, a przy separacji nie ma takiego ograniczenia. Po separacji małżonkowie są zawsze zobowiązani do wzajemnej pomocy, jeżeli wymagają tego względy słuszności – po rozwodzie taki obowiązek nie istnieje.